مشکلات سیستم سوخترسانی
در درجه اول باید وضعیت سوخت خودرو را چک کنیم و مطمئن شویم باک خالی نیست. طبیعی است که وقتی سوخت کافی در دسترس نیست، موتور روشن نشود. در مرحله بعد باید به سراغ کل سیستم سوخترسانی برویم؛ چون اگر سوخت کافی با فشار مناسب به سیلندر نرسد، موتور با وجود چرخیدن استارت روشن نمیشود.
خرابی پمپ بنزین
پمپ بنزین وظیفه دارد سوخت را از باک به موتور برساند. اگر پمپ ضعیف شود یا کامل از کار بیفتد، هنگام چرخاندن سوئیچ صدای همیشگی آن شنیده نمیشود و خودرو روشن نخواهد شد.
گرفتگی فیلتر بنزین
ممکن است استارت خوردن و روشن نشدن ماشین به فیلتر بنزین مربوط باشد. فیلتر کثیف مانع عبور مناسب سوخت میشود و در این حالت ممکن است خودرو بد استارت بخورد یا هر بار پس از چندین بار تلاش روشن شود.
خرابی انژکتورها
انژکتورها سوخت را به داخل محفظه احتراق پاشش میکنند؛ پس اگر کثیف یا معیوب باشند، پاشش سوخت بهدرستی انجام نمیشود و احتراق شکل نمیگیرد.
مشکلات سیستم جرقهزنی
ترکیب سوخت و هوای درون محفظه احتراق، بدون جرقه مشتعل نمیشود. بنابراین باید اجزای سیستم جرقهزنی هم بررسی شود:
خرابی شمعها
شمعهای فرسوده یا دودهگرفته جرقه ضعیفی تولید میکنند. این مشکل در هوای سرد بیشتر خود را نشان میدهد.
خرابی کویل
کویل ولتاژ باتری را افزایش میدهد تا جرقه لازم در شمع ایجاد شود. خرابی آن باعث میشود شمعها جرقه نزنند یا جرقه بسیار ضعیفی داشته باشند.
خرابی سنسور میللنگ
سنسور میللنگ موقعیت و سرعت چرخش میللنگ را به ECU گزارش میدهد. ECU براساس همین اطلاعات زمان دقیق جرقهزنی و پاشش سوخت را تنظیم میکند. اگر این سنسور خراب شود، ECU نمیداند چه زمانی باید جرقه بزند یا سوخت تزریق کند؛ درنتیجه موتور با وجود استارتخوردن روشن نمیشود.
مشکلات سیستم ورود هوا
برای احتراق مناسب باید هوای کافی وارد موتور شود و همراه با سوخت بسوزد. در این مرحله باید وضعیت اجزای مربوط به هوارسانی را بازبینی کنیم:
گرفتگی فیلتر هوا
اگر فیلتر هوا بیش از حد کثیف باشد، هوای کافی وارد موتور نمیشود، نسبت هوا و سوخت به هم میخورد و موتور بهسختی روشن میشود.
خرابی سنسور جریان هوا (MAF)
این سنسور میزان هوای ورودی را اندازهگیری میکند تا ترکیب مناسبی از هوا و سوخت داشته باشیم. مشخص است که خرابی آن باعث بههمریختگی ترکیب این دو میشود و در روشنشدن موتور اثر میگذارد.
بیشتر بخوانید: علت گاز خوردن ماشین و راهکارهای رفع آن
مشکلات سیستم برقی
گاهی دلیل استارت خوردن و روشن نشدن ماشین به سیستم برق مربوط میشود. بههرحال، واحد کامپیوتر مرکز (ECU)، سنسورها، کویلها و انژکتورها همگی برای عملکرد صحیح به ولتاژ پایدار باتری وابسته هستند.
باتری ضعیف
ممکن است باتری آنقدر ضعیف شده باشد که فقط استارت را بچرخاند، اما نتواند ولتاژ کافی را برای عملکرد صحیح ECU، کویل و انژکتورها تأمین کند. در این حالت موتور میچرخد اما روشن نمیشود. وقتی باتری کامل خالی شود، استارت نزدن خودرو هم طبیعی است و موتور اصلاً حرکت نمیکند.
پایانههای باتری سولفاته یا شل
اگر روی سرباتری سولفاته تشکیل شود یا اتصالات باتری شل باشد، بازهم جریان برق بهدرستی منتقل نمیشود. در این حالت، خودرو استارت نمیخورد یا روشن نمیشود. با تمیزکردن پایانهها و محکمکردن اتصالات مشکل برطرف خواهد شد.
ایموبلایزر فعال
اگر چیپ داخل کلید توسط ECU شناسایی نشود، ایموبلایزر یا سیستم ضدسرقت خودرو اجازه جرقهزنی یا تزریق سوخت را نمیدهد. پس باید از عملکرد درست آن هم مطمئن شویم.
فیوز سوخته
کدام فیوز باعث روشن نشدن ماشین میشود؟ فیوز پمپ بنزین یا ECU که بسوزد، ماشین استارت میخورد اما روشن نمیشود.
اگر فیوز پمپ بنزین بسوزد، هنگام بازکردن سوئیچ صدای کوتاه پمپ بنزین از عقب خودرو شنیده نمیشود و چون سوخت به موتور نمیرسد، خودرو روشن نمیشود. اما اگر فیوز مربوط به ECU بسوزد، چون دیگر برق ندارد چراغ چک روشن نمیشود. ازآنجاکه این واحد فرایند جرقهزنی و تزریق سوخت را کنترل میکند، پس با غیرفعالشدنش موتور هم روشن نخواهد شد.
مشکلات مکانیکی موتور
در برخی موارد قطعات داخلی خود موتور مشکل دارند و به همین خاطر توان روشنشدن ندارد. در خودروهای قدیمیتر مثل پژو یا پیکان کاربراتوری احتمال بروز این مشکلات مکانیکی بیشتر است:
خرابی قطعات مربوط به احتراق
در هنگام احتراق، مخلوط هوا و سوخت داخل سیلندر فشرده میشود که به این فرایند «کمپرس» میگویند. گاهی به دلیل فرسودگی رینگ پیستون، سوختن سوپاپها یا خرابی واشر سرسیلندر، کمپرس کاهش پیدا میکند. به همین خاطر، مخلوط به اندازه کافی متراکم نمیشود و موتور با وجود استارتخوردن روشن نمیشود.
ایراد در تسمه تایم
برای روشنشدن موتور، حرکت میللنگ و سوپاپها باید بهطور دقیق هماهنگ باشد و این هماهنگی را تسمه تایم برقرار میکند. اگر تسمه تایم به اندازه یک یا چند دندانه جابهجا شود یا پاره شود، زمان باز و بسته شدن سوپاپها به هم میریزد. درنتیجه، سوخت و هوا در زمان مناسب وارد سیلندر نمیشوند، جرقه در لحظه درست اتفاق نمیافتد و موتور روشن نمیشود.
خرابی استارتر
اگر خود استارتر خراب شده باشد، معمولاً با استارت نخوردن مواجه میشویم. اما گاهی استارتر نیمسوز یا ضعیف است که در این حالت نمیتواند موتور را با سرعت کافی بچرخاند. سرعت چرخش میللنگ هم که کم باشد، احتراق بهدرستی شکل نمیگیرد و خودرو روشن نمیشود.
حرف آخر
وقتی با استارت خوردن و روشن نشدن ماشین مواجه میشویم، بهتر است مرحلهبهمرحله و از سادهترین موارد مانند خالینبودن باک و وضعیت باتری شروع کنیم و سپس به سراغ بررسی سیستم سوخترسانی، جرقهزنی و سنسورها برویم. ممکن است لازم باشد که از دانش و تجربه متخصصان کمک بگیریم. عیبیابی اصولی نهتنها از تحمیل هزینههای اضافی جلوگیری میکند، بلکه کمک میکند سریعتر به ریشه مشکل برسیم و آن را برطرف کنیم.