بررسی وضعیت چرخها و عمق فرورفتگی
پس از توقف، از خودرو پیاده شوید و وضعیت چرخها را بررسی کنید. این مرحله بسیار مهم است، زیرا باید بدانید کدام چرخها گیر کردهاند و آیا ماشین در گل گیر کرده به حدی است که زیر خودرو به زمین چسبیده باشد یا خیر، و مسیر خروج از کدام سمت مناسبتر است.
این ارزیابی به شما کمک میکند بهترین روش را برای درآوردن ماشین انتخاب کنید.
کمکردن باد تایرها
اگر ماشین در گل گیر کرده یا در شن فرو رفته باشد، یکی از مؤثرترین روشها کاهش فشار باد تایر است. با کاهش باد، سطح تماس لاستیک با زمین بیشتر میشود و اصطکاک افزایش مییابد. این کار میتواند شرایط بیرونآمدن ماشین از این وضعیت را بهبود بدهد. البته درصورتیکه:
- باد را فقط به اندازهای کم کنید که تایر پهنتر شود.
- مراقب باشید باد بیش از حد کم نشود تا لاستیک از رینگ جدا نشود.
- پس از خروج، حتماً باد تایر را به مقدار استاندارد برگردانید.
- این روش در بسیاری از راهنماهای آفرود بهعنوان یکی از بهترین تکنیکها معرفی شده است.
ایجاد چسبندگی با استفاده از وسایل موجود
در شرایطی که ماشین در گل گیر کرده و چرخها روی سطح لیز میچرخند، برای ایجاد اصطکاک میتوانید از هر وسیلهای که در دسترس دارید استفاده کنید؛ مثل سنگ، چوب، شاخه درخت، گونی، کفپوش خودرو، فرش یا پادری، خاک خشک یا شن.
این روش در گل، ماسه و برف کاربرد دارد و یکی از بهترین ترفندهای بیرونآوردن خودرو از گل و برف محسوب میشود.
بیشتر بخوانید: نشانه های خرابی ترمز ماشین چیست؟
بیلزدن و آزادکردن چرخها
اگر چرخها عمیقاً در گل و لای یا ماسه فرو رفتهاند، باید اطراف آنها را خالی کنید. بیلزدن یکی از مؤثرترین روشهاست. اگر بیل ندارید، با کمک دست یا هر وسیله دیگری که امکان آزادسازی را به شما میدهد به این کار اقدام کنید. هدف این است که:
گل یا ماسه از جلوی تایر برداشته شده، سطحی صاف و قابل حرکت ایجاد شود و زیر خودرو از تماس با زمین آزاد شود. این مرحله در شرایط باتلاقی یا مسیرهای بسیار نرم اهمیت بیشتری دارد.
استفاده از حالت دنده کمکی و قفل دیفرانسیل
اگر خودروی شما به سیستم چهارچرخ محرک مجهز است، اکنون زمان استفاده از آن است. درگیرکردن حالت 4WD یا 4×4 باعث میشود قدرت بین چرخها بهتر تقسیم شود و احتمال خروج افزایش یابد. اگر خودرو دارای:
- حالت Low
- قفل دیفرانسیل (Diff-Lock)
- حالت Lock باشد، آنها را فعال کنید تا چرخهای بیشتری درگیر حرکت شوند. این قابلیتها مخصوص شرایط سخت طراحی شدهاند و در آفرود بسیار کاربردی هستند.
حرکت آرام و رفتوبرگشتی
اگر خودرو کمی تکان میخورد اما کامل خارج نمیشود، از روش حرکت رفت و برگشتی استفاده کنید.
- یک بار آرام به جلو حرکت کنید.
- سپس کمی به عقب برگردید.
- این کار را چند بار تکرار کنید.
این روش باعث ایجاد شیار و مسیر مناسب برای خروج میشود. فقط باید با گاز بسیار کم و کنترلشده انجام شود تا چرخها بیشتر فرو نروند.
استفاده از ابزارهای مخصوص ریکاوری
اگر زیاد در مسیرهای طبیعی رانندگی میکنید، بهتر است تجهیزات ریکاوری همراه داشته باشید. ابزارهایی مانند موارد زیر:
- پدهای ضدلغزش (Traction Boards)؛
- بیل تاشو؛
- تسمه ریکاوری؛
- دستکش؛
- کمپرسور باد.
این ابزارها میتوانند در چند دقیقه خودرو را آزاد کرده و از آسیبهای احتمالی جلوگیری کنند.
کمکگرفتن از خودروهای دیگر
اگر تمام تلاشها نتیجه نداد، باید از یک خودروی دیگر کمک بگیرید. در این حالت:
- از تسمه ریکاوری استاندارد استفاده کنید.
- نقطه اتصال مناسب روی شاسی را انتخاب کنید.
- هرگز تسمه را به سپر یا قطعات ضعیف وصل نکنید.
- ارتباط چشمی و صوتی با راننده مقابل داشته باشید.
درمورد خودروهای بزرگ مانند تریلی یا حتی خودروهای سنگین، معمولاً بیرون کشیدن ماشین سنگین از گل با تراکتور انجام میشود.
نکات مهم در رابطه با ماشین گیر کرده در شن، برف یا گل
زمانی که با ماشین گیر کرده در شن، برف یا گل و لای مواجه میشویم چه کارهایی نباید انجام دهیم؟ برای جلوگیری از بدترشدن شرایط:
- گاز ناگهانی ندهید.
- فرمان را سریع نچرخانید.
- تسمه را به نقاط ضعیف خودرو وصل نکنید.
- نزدیک کابل وینچ یا بکسل نایستید.
- وقتی یک ترفند پاسخگو نیست، بیش از حد تلاش نکنید تا به خودرو آسیب نرسد.
درنظرداشتن نکات بالا برای هر خودرویی اعم از لندکروز، تویوتا، دنا یا هر ماشین دیگری جوابگو است. همچنین توصیه میشود برای جلوگیری از گیرکردن در ماسه، باتلاق یا مسیرهای گلآلود:
- قبل از ورود به مسیر، وضعیت زمین را بررسی کنید.
- سرعت خود را ثابت نگه دارید.
- از مسیرهای سفتتر حرکت کنید.
- تجهیزات ضروری همراه داشته باشید.
- اگر به قصد آفرود سفر میکنید، در مسیر تنها نباشید.
جمعبندی
ماشین در گل گیر کرده یا ماشین گیر کرده در شن، شرایطی است که هر راننده ممکن است با آن روبهرو شود. در چنین موقعیتهایی، آرامش و آگاهی از اصول صحیح اهمیت زیادی دارد. توقف بهموقع، کاهش باد تایرها برای افزایش سطح تماس، ایجاد اصطکاک با استفاده از سنگ، چوب یا زنجیر و بیلزدن برای آزادسازی مسیر، از روشهای کاربردی هستند. همچنین، استفاده از دنده کمکی و تجهیزات مناسب مانند کفپوش یا صفحات مخصوص میتواند خودرو را بدون نیاز به کمک دیگران آزاد کند.