استهلاک یا شکستگی قطعات پلاستیکی
داشبورد از قطعات پلاستیکی و خارهای نگهدارنده متعددی تشکیل شده است. فرسودگی، ترکخوردگی یا شکستن این قطعات هم میتواند سبب ایجاد صدا در حین حرکت خودرو شود.
کیفیت خودرو و قطعات بهکاررفته در آن نقش مهمی در پیشآمدن یا نیامدن این مشکل دارند. به همین دلیل است که در تعمیرگاهها، مراجعه برای صداگیری داشبورد پراید قدیمی یا صداگیری داشبورد تیبا بیشتر به چشم میخورد؛ چون کیفیت پایین قطعات بهکاررفته در آنها باعث میشود زودتر مستهلاک شوند یا بشکنند.
نصب غیراستاندارد تجهیزات جانبی
اگر سیستمهای جانبی مثل دزدگیر، سیستم صوتی، مانیتور یا دوربین ثبت وقایع بهشکل اصولی روی داشبورد نصب نشوند، ممکن است صدای اضافی ایجاد کنند.
خرابی یا شلشدن درب جعبه داشبورد
شکستگی لولا یا خارهای جعبه داشبورد یکی از دلایل بسیار شایع صدای تقتق در قسمت جلوی خودروها محسوب میشود.
خرابی کولر
سیستم تهویه مطبوع خودرو از قطعات کوچک و زیادی تشکیل شده است که ممکن است دچار مشکل شوند و در هنگام فعالیت این سیستم صداهای آزاردهنده به وجود بیاورند. البته این احتمال هم وجود دارد که ذره یا جسمی خارجی در آن گیر افتاده باشد.
ایراد در قاب فرمان
قاب فرمان هم یکی دیگر از اجزای داشبورد است که ممکن است به دلیل فرسودگی یا شلشدن اتصالات، صداهای غیرعادی به وجود بیاورد.
تغییرات دمایی
تغییرات دمایی پلاستیک داشبورد را منبسط و منقبض کند و در حین این فرایند، صداهای ریز از آن به گوش برسد. البته گرما و تابش مستقیم آفتاب میتواند سبب خشکشدن داشبورد، تقتق یا شکستگی آن شود؛ مشکلی که در خودروهای ایرانی بهوفور به چشم میخورد.
بیشتر بخوانید: با وظایف و علائم خرابی استپر موتور خودرو آشنا شویم
مشکل در سیستم تعلیق یا تنظیمنبودن فشار باد لاستیکها
گاهی هم منبع اصلی صدا خود داشبورد نیست؛ این لرزش و صدای اضافی ناشی از خرابی کمکفنرها، سیبکها، بوشها یا تنظیمنبودن فشار باد تایرهاست و به کابین منتقل میشود.
لرزشهای ناشی از موتور یا گیربکس
اگر پایههای موتور یا گیربکس هم دچار فرسودگی شده باشند، لرزش موتور به بدنه انتقال مییابد و میتواند باعث تکانخوردن و صدای داشبورد شود.
وجود اشیای رهاشده داخل داشبورد یا کنسول
بعضی وقتها هم علت صدا سادهتر از آن است که فکرش را میکنیم؛ ممکن است وسایل کوچک داخل جعبه داشبورد، لوازم روی کنسول یا هولدر نصبشده روی کنسول عامل تولید صدا باشند.
پیداکردن منبع صدا برای صداگیری داشبورد خودرو
با تشخیص نوع و علت صدا نصف مسیر عیبیابی را رفتهایم؛ چون منبع را که پیدا کنیم، میتوانیم مستقیم به سراغ رفع آن برویم. برای شناسایی درست آن میتوان به شکلهای زیر عمل کرد:
وسایلی را که در داشبورد و کنسول قرار دارند، چک کنیم
همانطور که گفتیم، سادهترین و رایجترین علت صدا، وجود اشیای رهاشده در جعبه داشبورد یا کنسول میانی است. پیش از هر اقدامی، تمام وسایل داخل جعبه داشبورد، جالیوانی و کنسول را تخلیه کنیم، سپس خودرو را در مسیر کوتاهی برانیم. اگر صدا قطع شد، منبع آن همین اشیای داخلی بوده است.
به نوع صدا دقت کنیم
صدای جیرجیر پلاستیکی یا ساییدهشدن اغلب ناشی از استهلاک و اصطکاک قطعات داخلی داشبورد است. در این حالت صداگیری با اسپری فوم یا درزگیرهای مخصوص میتواند مؤثر باشد و شاید لازم باشد برخی قطعات را تعویض کنیم.
بخشهای مختلف داشبورد را فشار دهیم
این روش خود یک تست تشخیصی است؛ در مسیری ناهموار برانیم و از شخصی دیگر بخواهیم روی بخشهای مختلف داشبورد، مانیتور یا کنسول میانی فشار ملایم وارد کند. اگر با فشاردادن یک قسمت خاص صدا قطع شد، منبع لرزش همانجاست و همان بخش باید باز و بررسی شود.
هنگام چرخاندن فرمان به صدا گوش کنیم
آیا هنگام پیچاندن فرمان به اطراف صدا شنیده میشود؟ در این حالت ممکن است قاب اطراف فرمان که با داشبورد در تماس است لق شده باشد، یا خود فرمان ایراد فنی داشته باشد.
بیشتر بخوانید: ۶ علت سفت شدن پدال گاز و نشانه های زودهنگام آن
دقت کنیم که آیا وقتی به سرعت خاصی میرسیم، صدا بلند میشود
اگر در یک سرعت خاص صدا یا لرزش به گوش میرسد یا تشدید میشود، به احتمال زیاد چرخها بالانس نیستند یا گیربکس مشکل دارد.
دقت کنیم که آیا فقط در دستاندازها صدای تقتق بلند میشود
صدای تقتق هنگام ردشدن از چالهها معمولاً نشانه شلشدن پیچها و اتصالات داخلی داشبورد است. باید پیچها و بستهای نگهدارنده را بررسی و در صورت نیاز سفت کنیم.
هنگام روشنکردن کولر یا بخاری صدا به گوش میرسد
اگر با روشنشدن کولر یا بخاری صدای وزوز یا لرزش به گوش میرسد، ایراد میتواند از موتور فن یا دریچههای تهویه هوا باشد و باید این بخش بررسی شود.
دقت کنیم که آیا در حالت درجا هم لرزش و صدا وجود دارد
لرزش در حالت درجا معمولاً به خرابی دستهموتور یا دستهگیربکس مربوط میشود.
تجهیزات اضافی نصبشده را بررسی کنیم
اگر اخیراً دزدگیر، سیستم صوتی، مانیتور یا هولدر موبایل نصب کردهایم، محل نصب آنها را بررسی کنیم. درصورتیکه قابها لق هستند یا سیم آزادی در پشت داشبورد باقی مانده، آن را درست کنیم.
روش صداگیری داشبورد خودرو هنگام مشخصنبودن منبع صدا
اگر منبع صدا مشخص نبود هم باید این کارها را مرحلهبهمرحله انجام دهیم:
سفتکردن پیچها و اتصالات
ابتدا تمام پیچها، بستها، اتصالات و چسبهایی را که پانلها و قطعات مختلف داشبورد را در جای خود نگه داشتهاند، یکییکی چک کرده و در صورت لزوم آنها را سفت کنیم.
سفتکردن اجزای داخلی داشبورد
از آنجا که مشکل میتواند از شلشدن یا شکستگی قطعات داخلی داشبورد باشد، باید داشبورد را باز کرده و تمام قطعات داخل آن را بهدقت بررسی کنیم.
درزگیری بخشهای مختلف
درزگیرهایی مثل اسپری فوم برای صداگیری داشبورد و کابین وجود دارند که میتوانیم از آنها استفاده کنیم. شکافها و درزهای موجود در اطراف داشبورد و درب و پنجرهها را ببندیم. به این ترتیب، ارتعاش قطعات و صدای ناشی از موتور یا لاستیکها هم کمتر در کابین شنیده میشود.
تعویض و تعمیر اجزای معیوب
اگر مشکل مربوط به فرسودگی، شکستگی یا خرابی یک قطعه باشد، درنهایت ناچاریم آن را تعمیر یا تعویض کنیم. منظور این است که نمیتوان امید داشت که با درزگیری و عایقبندی مشکل حل شود. جدای از اینکه احتمال دارد مشکل این قطعه روی سلامت باقی اجزای داشبورد هم اثر بگذارد.
بررسی فنی سایر بخشهای خودرو
اگر با انجام مراحل بالا مشکل برطرف نشد، احتمالاً منبع آن خارج از داشبورد و در بخشهای فنی خودرو است. در این حالت برای صداگیری کابین باید از سلامت کمکفنرها، سیبکها و بوشها، بالانس چرخها و فشار باد تایرها و درستی پایههای موتور و گیربکس اطمینان یابیم.
به تعمیرکار مراجعه کنیم
برخی از کارهای صداگیری داشبورد خودرو را خودمان میتوانیم انجام دهیم. اما اموری مثل بازکردن داشبورد را بهتر است به مرکز صداگیری بسپاریم؛ تعمیرگاههایی که به تخصصشان در صداگیری شناخته میشوند. فرایند این کار بسته به نوع ماشین بین 5 تا 7 ساعت زمان می برد. البته صداگیری خودروهای سادهتری مثل پراید 131، پژو 405 و سمند سریعتر از خودرویی مثل ساندرو انجام میشود. اما به هر حال این کار ارزشش را دارد؛ زیرا تمام قطعات بهصورت اصولی چک میشوند و خیالمان راحت خواهد بود.