زمان تعویض وایر شمع و شمع یکسان نیست
همانطور که گفتیم، شمعها جرقه ایجاد میکنند و الکتریسیته لازم را برای احتراق سوخت و هوا در سیلندرهای موتور فراهم میآورند. اما وایر شمع قطعهای جداگانه است و فقط برق را از کوئل به شمع منتقل میکند. این دو قطعه لزوماً همزمان به تعویض نیاز پیدا نمیکنند.
وایر شمع ماندگاری و طول عمر مفید بیشتری دارد و تا وقتی عایق آن سالم است یا نشتی برق نداشته باشد، کار میکند. بهطور میانگین، تعویض وایر شمع در حدود ۴۰ تا ۶۰ هزار کیلومتر یا بین ۳ تا ۵ سال توصیه میشود.
علائم خرابی شمع خودرو چیست؟
ازآنجاکه شرایط استفاده و نگهداری از هر خودرو متفاوت است، نمیتوان برای زمان تعویض شمع خودرو تنها به عدد ذکرشده در دفترچه راهنمای آن اکتفا کرد. بهتر است همیشه حواسمان به علائم خرابی شمع هم باشد تا بهموقع و پیش از ایجاد یک مشکل بزرگ، برای تعویض آن اقدام کنیم.
اگر شمع خودرو درست عمل نکند، موتور نمیتواند احتراق مناسبی داشته باشد و این موضوع با نشانههای مشخصی خودش را نشان میدهد که از جمله آنها میتوان به این موارد اشاره کرد:
سختروشنشدن خودرو
اگر ماشین استارت نمیخورد یا بهسختی روشن میشود، احتمال دارد مشکل از فرسودگی و خرابی شمع باشد. البته اگر باتری ماشین هم خراب باشد، خودرو بهسختی به راه میافتد. بنابراین، باید علت مشکل بررسی شود. فقط درصورتیکه خودرو نو باشد میتوان با اطمینان دست روی خرابی شمع خودرو گذاشت.
نوسان و کاهش دور موتور
وقتی شمع درست جرقه نزند، احتراق در سیلندرها بهطور کامل اتفاق نمیافتد و در نتیجه آن ممکن است دور موتور بهطور ناگهانی کم شود و بعد به حالت عادی برگردد. اگر بررسی آن را جدی نگیریم و مشکل ادامه پیدا کند، میتواند به مبدل کاتالیست هم آسیب بزند؛ به این ترتیب خسارتهای بیشتری به بار میآید.
بیشتر بخوانید: علت چرب شدن شمع خودرو چیست؟
افزایش مصرف سوخت
شمع خراب نمیگذارد سوخت بهطور کامل بسوزد. این اتفاق باعث میشود بخشی از بنزین هدر برود؛ بنابراین اگر مصرف سوختمان بیدلیل و ناگهانی بالا رفته است، به احتمال زیاد شمعها مقصرند. در این حالت، موتور فراتر از حد توان خود کار میکند و ممکن است آسیب ببیند؛ دلیل دیگری برای اینکه تعویض بهموقع شمع را جدی بگیریم.
لرزش و صدای غیرعادی موتور
گاهی هم وقتی ماشین درجا کار میکند، صدای تقتق و لرزش غیرمعمول از موتور به گوش میرسد. خرابی شمع روی عملکرد سیلندرها اثر منفی میگذارد. کارایی یکی از سیلندرهای خودرو که کاهش پیدا کند، بقیه سیلندرها تحت فشار بیشتری قرار میکنند و چنین صداهایی ایجاد میشود.
موتور شتاب نمیگیرد
احتراق ناقص باعث میشود وقتی گاز میدهیم، ماشین بهسختی شتاب بگیرد یا کند واکنش نشان دهد. این اتفاق هم میتواند نشانهای از شمع خراب باشد.
چراغ چک موتور روشن میشود
چراغ چک به دلایل مختلفی ممکن است روشن شود که خرابی شمع میتواند یکی از آنها باشد. بههرحال، هروقت این چراغ روشن شد، یعنی یکی از قطعات خودرو مشکل دارد و باید آن را برای بررسی به تعمیرگاه ببریم.
بیشتر بخوانید: نشانه های پایان عمر تسمه تایم چیست؟
چگونه میتوان طول عمر شمع خودرو را افزایش داد؟
شمع خودرو قطعهای مصرفی است، اما با رعایت چند نکته ساده میتوان عمر آن را بیشتر کرده و از هزینههای اضافی جلوگیری کرد:
شمع مناسب و باکیفیت انتخاب کنیم
جنس شمع تأثیر زیادی روی ماندگاری آن دارد. شمع مسی ارزان است و رسانایی خوبی دارند، اما سریعتر فرسوده میشود. درمقابل، شمع سوزنی که الکترود مرکزی آن از جنس ایریدیوم یا پلاتینیوم است، قیمت بالاتری دارد و درعینحال از دوام و طول عمر بیشتری برخوردار است. این شمع برای استفاده طولانیمدت گزینه بهتری به شمار میرود.
بااینحال، فراموش نکنیم که همیشه باید به سراغ شمعی برویم که با موتور خودرو سازگار باشد. حتی اگر ناچاریم شمع مسی به کار ببریم، بهتر است جنسی باکیفیت و معتبر از آن را تهیه کنیم.
به درجه حرارتی شمع توجه کنیم
هنگام خرید شمع باید به کد حرارتی آن هم توجه کنیم؛ چون شمعها به دو دسته سرد و گرم تقسیم میشوند: شمع سرد تحمل دمای بیشتری دارد و در موتورهای پرفشار عملکرد بهتری از خود نشان میدهد. انتخاب درست نوع شمع میتواند عمر مفید آن را افزایش دهد.
شمع را بهطور منظم تمیز کنیم
روی سرشمع و الکترودهای آن به مرور زمان رسوبات کربن، روغن و آلودگی جمع میشود. این ذرات جرقهزنی را ضعیف میکنند. پس باید شمعها را بهصورت دورهای تمیز کنیم تا دیرتر خراب شوند و احتراق بهطور کامل صورت گیرد.
محل نصب شمع را تمیز کنیم
هنگام احتراق ممکن است زباله و روغن در محل نصب شمع جمع شود و عملکرد آن را مختل کند. با تمیزکردن محل نصب شمع میتوان مانع از این اتفاق شد و عمر این قطعه را افزایش داد.
فاصله الکترودها (گپ شمع) باید درست تنظیم شود
اگر فاصله الکترودهای شمع خیلی کم باشد، جرقه تولیدی آن ضعیف خواهد بود و هنگام کار، فشار زیادی به این قطعه و موتور وارد میشود. اگر فاصله آنها بیش از حد زیاد باشد هم ممکن است اصلاً جرقهای ایجاد نشود. پس باید نصب و تنظیم شمع و الکترودهای آن را به متخصص بسپاریم تا بهدرستی انجام شود.
بیشتر بخوانید: آموزش نحوه تعویض آب رادیاتور خودرو
از سوخت باکیفیت استفاده کنیم
بنزین بیکیفیت باعث دودهزدگی و گرفتگی سریع شمعها میشود. سوخت استاندارد هم مصرف خودرو را بهینه میکند، هم فشار کمتری به شمع وارد میسازد.
حرف آخر
از فواید تعویض شمع و وایر در زمان مناسب این است خودرو بدون استرس و دردسر استارت میخورد، روان و سریع شتاب میگیرد، مصرف سوخت آن کاهش مییابد و قطعات دیگر آن از آسیب محفوظ میمانند. برای اینکه بهموقع زمان تعویض شمع خودرو را متوجه شویم، بهتر است در سرویسهای دورهای سلامت این قطعه را هم بررسی کنیم و از عملکرد صحیح آن مطمئن شویم.